ပိုၼ်း ဝဵင်းလၢႆးၶႃႈ

Main Posts Background Image

Main Posts Background Image

Jan 22, 2018

ပိုၼ်း ဝဵင်းလၢႆးၶႃႈ

သိုပ်ႇၶူၼ်ႉၶိုၼ်း ပိုၼ်းမိူင်းလၢႆးၶႃႈ
ၶူၼ်ႉၶႂႃႉႁႃပိုၼ်း-ၸဝ်ႈဢၵ်ႉၵသေႇၼ ႁူဝ်ဝဵင်း
မိူင်းလၢႆးၶႃႈၼႆႉ သင်ဢဝ်ၵႅၼ်ၵၢင်လုမ်ႈၾႃႉဝႃႈၸိုင် ၵိုၵ်းမီးဝႆႉ တီႈၼိူဝ်သဵၼ်ႈ-
လတ်ႉတီႇတုတ်ႉ ၼႃႈဝၼ်းႁွင်ႇ 21ံ17-17ံ19
လတ်ႉတီႇတုတ်ႉ ၼႃႈဝၼ်းဢွၵ်ႇ 97ံ35-97ံ42 သေယဝ်ႉ-
သုင်လိူဝ်ၼမ်ႉပၢင်ႇလၢႆႇ 3116-ထတ်း၊
ၼႃႈတၢင်းဢွၵ်ႇ တိတ်းၸပ်းဝႆႉ ၸေႈဝဵင်းၵႄးသီး လႄႈၸေႈဝဵင်းၼမ်ႉၸၢင်
ၼႃႈတၢင်းၸၢၼ်း တိတ်းၸပ်းဝႆႉ ၸေႈဝဵင်း(ပၢင်လူင်)-လွႆလႅမ်၊
ၼႃႈတၢင်းတူၵ်း တိတ်းၸပ်းဝႆႉ ၸေႈဝဵင်းလွၵ်ႉၸွၵ်ႇ၊
ၼႃႈတၢင်းႁွင်ႇတိတ်းၸပ်းဝႆႉ ၸေႈဝဵင်းမိူင်းၵိုင် သေ
တင်းၵႂၢင်ႈၸေႈဝဵင်း မီးၵႂႃႇ 914ႉ92 လၵ်းပၼ်မူၼ်း၊
တင်းၵႂၢင်ႈတူဝ်ဝဵင်း မီးၵႂႃႇ 1ႉ60 လၵ်းပၼ်မူၼ်း
ၼႂ်းဝဵင်း မီးပွၵ်ႉမၢႆ(1) တေႃႇ ပွၵ်ႉမၢႆ(4)၊
ဢိူင်ႇဝဵင်း မီး(1)ဢိူင်ႇ၊  ( ပွၵ်ႉ 5၊ ပွၵ်ႉ 6၊ ပွၵ်ႉ 7 )
ဢိူင်ႇဝၢၼ်ႈ  မီး(18)ဢိူင်ႇ၊  မူႇဝၢၼ်ႈ မီး (180)ဝၢၼ်ႈ၊
  တင်းၼမ်ႁူဝ်ၵူၼ်းဢၼ်ၶဝ်ႈၼႂ်းသဵၼ်ႈမၢႆၽၢင် မိူဝ်ႈပီ(2006)
ၵူၼ်းၸၢႆး မီး (28627) ၵေႃႉ၊
ၵူၼ်းယိင်း မီး (26911) ၵေႃႉ 
ႁူမ်ႈတုမ် မီး (55538) ၵေႃႉ ယူႇယဝ်ႉ။
မိူင်းလၢႆးၶႃႈၼႆႉ ပႅင်ႈၼင်ႇယိုၼ်းၶိုတ်းႁႃႁၼ်လႆႈတႄႉ
တေႇတင်ႈမႃး မိူဝ်ႈပီမိူင်း(33)ၼီႈ၊ မီးမႃးၶုၼ်ဢုပ်ႉပိူင်ႇမိူင်း ၸဝ်ႈၾႃႉ(43)ပၢၼ်ယဝ်ႉ၊

1ႉ ပီတႆး 765၊ ပီၶရဵတ်ႉ 671၊ ပီမိူင်း 33 ၼီႈ၊  ဢၼ်ပဵၼ်ၶုၼ်မိူင်း “ၸဝ်ႈသိူဝ်ၵၢႆႇၾႃႉ” လုၵ်ႈၸၢႆး ၼၢင်းၶမ်းပႃး သႅၼ်ဝီ မႃးပဵၼ်ၶုၼ် ဢုပ်ႉပိူင်ႇ “ဝဵင်းၵုၼ်ၼိူဝ်”(85)ပီသေ ႁွႆးၶူးဝဵင်းၵဝ်ႇၼႆႉ မီးၼႂ်းဢိူင်ႇ ထုင်ႉယိူင်း ၽၢႆႇႁွင်ႇ ဝၢၼ်ႈႁၢႆးငိုၼ်း၊ မိူဝ်ႈလဵဝ်တေႉ ၵူၼ်းၼႂ်းဢိူင်ႇထုင်ႉ ယိူင်းၶဝ် ႁွင်ႉဝႃႈ “ဝဵင်းၼၢင်းသၢမ်ငဝ်း”ၼႆယဝ်ႉ။

2ႉ ဝၢႆးသေၸဝ်ႈသိူဝ်ၵၢႆႇၾႃႉ ၼွၼ်းၽႄးၵႂႃႇယဝ်ႉ ထိုင်မႃးပီတႆး 856၊ ပီၶရဵတ်ႉ 771၊ ပီမိူင်း 133 ၼီႈ၊ၼၼ်ႉ “ၸဝ်ႈသိူဝ်ၶၢၼ်ႇၾႃႉ” သိုပ်ႇၶိုၼ်ႈ ဢုပ်ႉပိူင်ႇ“ဝဵင်းၵုၼ်ၼိူဝ်”ထႅင်ႈ ႁိုင်(80)ပီတဵမ်၊

3ႉ ထိုင်မႃးပီတႆး 946၊ ပီၶရဵတ်ႉ 852၊ ပီမိူင်း 214 ၼီႈ၊ “ၸဝ်ႈဝဵင်းၶမ်း” သိုပ်ႇပုတ်ႈၶိုၼ်ႈပဵၼ်ၶုၼ် ဢုပ်ႉပိူင်ႇမႃးထႅင်ႈ ႁိုင်(57)ပီသေ ၸိုဝ်ႈဝဵင်း ပိၼ်ႇလၢႆႈ ႁွင်ႉဝႃႈ-“ဝဵင်းၵုၼ်သၢႆး”1။

4ႉ ထိုင်မႃးပီတႆး 1003၊ ပီၶရဵတ်ႉ 909၊ ပီမိူင်း 271 ၼီႈ၊ “ၸဝ်ႈသႅင် ႁူင်မိူင်း” သိုပ်ႇပုတ်ႈ ႁဵတ်းၶုၼ်(67)ပီ၊ ၸိုဝ်ႈဝဵင်း ႁွင်ႉဝႃႈ“ဝဵင်းဝၢႆ”2

5ႉ ထိုင်မႃးပီတႆး 1073၊ ပီၶရဵတ်ႉ 979၊  ပီမိူင်း 338 ၼီႈ၊“ၸဝ်ႈၵွၼ်းၶမ်း” သိုပ်ႇၶိုၼ်ႈပဵၼ်ၶုၼ် (52)ပီ၊ ၸိုဝ်ႈဝဵင်း ႁွင်ႉဝႃႈ “ဝဵင်းၶမ်း”3 ။

1-2- ၸိုဝ်ႈဝဵင်းလႅၵ်ႈလၢႆႈသေတ တီႈဢွင်ႈဝဵင်းတႄႉၶၢႆႉ/ဢမ်ႇၶၢႆႉဢမ်ႇလႆႈႁူႉ။
3 ၶူးဝဵင်းမၼ်း မီးၽၢႆႇဢွၵ်ႇဝၢၼ်ႈႁူဝ်ၼွင်ဢွၼ်ႇ (ၼွင်သၢမ်ၶႃ)မိူဝ်ႈလဵဝ်ႁွင်ႉၶူးဝဵင်းၵဝ်ႈထွင်ႉ။
4ပၢၼ်ၸဝ်ႈၵွၼ်းၼၼ်ႇၼႆႉ ၶုၼ်ႁေႃၶမ်းသီႇရိထမ်ႇမႃႇသေႃးၵသူင်ႇၵူၼ်းမႃးႁွတ်ႈ ၵေႃႇသၢင်ႈ “ရတၼႃႇၸိၵ်းၸွမ်” (ဢၼ်ႁွင်ႉယၢမ်းလဵဝ် -ပေႃးရႃႇၼ)။
5 ဝဵင်းၵဵင်းသုင် ဢၼ်တင်ႈမိူဝ်ႈ(460)ၼႆႉ ဢွင်ႈဝဵင်း လႅပ်ႈတေပဵၼ်လႆႈ တီႈပၢင်မလၢင်းၵွၼ်း ထုင်ႉယိူင်းယူႇ၊ ၵွပ်ႈဝႃႈဝဵင်းၵဵင်းသုင် ဢၼ်တင်ႈ မိူဝ်ႈ(863)ၼၼ်ႉ ပဵၼ်တီႈပၢင် မၢၵ်ႇလၢင်းၵွၼ်း တႅမ်ႈဝႆႉဝႃႈၼႆယဝ်ႉ။
6 ဢွင်ႈဝဵင်း ပဵၼ်ဝၢၼ်ႈပၼ်း မိူဝ်ႈလဵဝ်။


6ႉ ထိုင်မႃးပီတႆး 1122၊ ပီၶရဵတ်ႉ 1028၊ ပီမိူင်း 3904 ၼီႈ၊ “ၸဝ်ႈၵွၼ်း ၼၼ်ႇ” ၶိုၼ်ႈပဵၼ်ၶုၼ် ဢုပ်ႉပိူင်ႇ(70)ပီ၊ ၸိုဝ်ႈဝဵင်း ႁွင်ႉဝႃႈ “ဝဵင်းၶမ်း”

7ႉ ထိုင်မႃးပီတႆး 1192၊ ပီၶရဵတ်ႉ 1098၊ ပီမိူင်း 460 ၼီႈ၊ “ၸဝ်ႈသႅင် ၼေႃႇၾႃႉ” ၶိုၼ်ႈပဵၼ်ၶုၼ် ဢုပ်ႉပိူင်ႇ ဝဵင်းၵဵင်းသုင် (70)ပီ၊ ၸိုဝ်ႈဝဵင်း ႁွင်ႉဝႃႈ “ဝဵင်းၵဵင်းသုင်”5 ။

 7ၸိုဝ်ႈဝဵင်းလႅၵ်ႈလၢႆသေတဢွင်ႈဝဵင်း လၢႆႈ/ဢမ်ႇလၢႆႈ ဢမ်ႇလႆႈႁႂူႉ။
ဵ  “ၶမ်းႁေႇၾႃႉ”ၼႆႉ ပဵၼ်သၢႆသိုပ်ႇ ၸဝ်ႈဢူတေႇၾႃႉ၊ မိူင်းတႆးၼႂ်းမိူင်းၶႄႇ ဢူတေႇၾႃႉ မီးလုၵ်ႈၸၢႆး-1ႉ ၸဝ်ႈၾႃႉမိူင်းလႅမ်း၊ 2ႉ ၸဝ်ႈၾႃႉမိူင်းသႄ၊ 3ႉၸဝ်ႈၾႃႉ မိူင်းမၢဝ်း၊
4ႉ ၸဝ်ႈၾႃႉမိူင်းမိတ်ႈ။  ၸဝ်ႈၾႃႉမိူင်းမိတ်ႈၼႆႉ ၸိုဝ်ႈႁွင်ႉဝႃႈ “ၸဝ်ႈၶုၼ်သၢမ်” ၊ ၸဝ်ႈၾႃႉ မိူင်းမိတ်ႈၵေႃႈ မီးဝႆႉလုၵ်ႈၸၢႆး(3)ၵေႃႉပီႈၼွင်ႉ၊ 1-သိူဝ်ၶမ်းၾႃႉ၊ 2-သိူဝ်ႁူမ်ႇၾႃႉ၊ 3-သိူဝ်ၶူတ်ႇၾႃႉ။
ၵေႃႉထိ-1 = သိူဝ်ၶမ်းၾႃႉ-ႁဵတ်းၶုၼ်ဢုပ်ႉပိူင်ႇ “မိူင်းၸၢမ်ၵႃး”
ၵေႃႉထိ-2 = သိူဝ်ႁူမ်ႇၾႃႉ-သိုပ်ႇပုတ်ႈတႅၼ်း ႁဵတ်းၶုၼ်ဢုပ်ႉပိူင်ႇ “မိူင်းမိတ်ႈ”။
ၵေႃႉထိ-3 = သိူဝ်ၶွတ်ႇၾႃႉ-ႁဵတ်းၶုၼ်ၵွၼ်းဝဵင်းဢုပ်ႉပိူင်ႇ “မိူင်းၵိုင်”။
သိူဝ်ၶွတ်ႇၾႃႉ ၼႆႉ မီးလုၵ်ႈၸၢႆး(3)ၵေႃႉ၊ 1-သိူဝ်ၵေႃႇၾႃႉ ၊ 2-ၶမ်းႁေႇၾႃႉ 3-ၸဝ်ႈပႅၵ်ႇလေႃႉ ။ ၼႂ်းလုၵ်ႈၸၢႆး(3)ၵေႃႉၼၼ်ႉ -“သိူဝ်ၵေႃႇၾႃႉ” ပဵၼ်ၵေႃႉပုတ်ႈႁၢင်ႈႁေႃ ပေႃႈမႄႈၸဝ်ႈသေ ဢုပ်ႉပိူင်ႇမိူင်းၵိုင်၊ ၶမ်းႁေႇၾႃႉ လႄႈ ၸဝ်ႈပႅၵ်ႇလေႃႉ သွင်ပီႈၼွင်ႉ မႃးဢုပ်ႉပိူင်ႇ ဝဵင်းၵဵင်းသုင်(ဢၼ်မီးတီႈ ပၢင်မလၢင်းၵွၼ်း) ထုင်ႉယိူင်း ၶမ်းႁေႇၾႃႉ ပဵၼ်ငဝ်ႈ၊ သိူဝ်ၵေႃႇၾႃႉပဵၼ်ၵႅမ်၊

8ႉ ထိုင်မႃးပီတႆး 1262၊ ပီၶရဵတ်ႉ 1168၊ ပီမိူင်း 530 ၼီႈ၊ “ၸဝ်ႈၶုၼ် ယုင်းၶမ်း” ၶိုၼ်ႈပဵၼ်ၶုၼ် ဢုပ်ႉပိူင်ႇ(58)ပီ၊ ၸိုဝ်ႈဝဵင်း ႁွင်ႉဝႃႈ“ဝဵင်းၶမ်း”

9ႉ ထိုင်မႃးပီတႆး 1320၊ ပီၶရဵတ်ႉ 1226၊ ပီမိူင်း 588 ၼီႈ၊ “ၸဝ်ႈၶုၼ်ယီႈ ငၢၼ်” ၶိုၼ်ႈပဵၼ်ၶုၼ် ဢုပ်ႉပိူင်ႇ(50)ပီ၊ ၸိုဝ်ႈဝဵင်း ႁွင်ႉဝႃႈ “ဝဵင်းၶမ်း”

10ႉ ထိုင်မႃးပီတႆး 1380၊ ပီၶရဵတ်ႉ 1286၊ ပီမိူင်း 648 ၼီႈ၊ “ၸဝ်ႈၶုၼ်သွႆႈၶမ်း” ၶိုၼ်ႈပဵၼ်ၶုၼ် ဢုပ်ႉပိူင်ႇ(50)ပီ၊ ၸိုဝ်ႈဝဵင်း ႁွင်ႉဝႃႈ“ဝဵင်းၶမ်း” ။

11ႉ ထိုင်မႃးပီတႆး 1488၊ ပီၶရဵတ်ႉ 1394၊ ပီမိူင်း 756 ၼီႈ၊ “ၸဝ်ႈႁေႃၵၢင်” ၶိုၼ်ႈပဵၼ်ၶုၼ် (55)ပီ၊ ၸိုဝ်ႈဝဵင်း ႁွင်ႉ“ဝဵင်းပၼ်းယ”6 

12ႉ ထိုင်မႃးပီတႆး 1543၊ ပီၶရဵတ်ႉ 1449၊ ပီမိူင်း 811 ၼီႈ၊ “ၸဝ်ႈၶုၼ် မွင်ႇၼူႉ” သိုပ်ႇၶိုၼ်ႈပဵၼ်ၶုၼ် (49)ပီ၊ ၸိုဝ်ႈဝဵင်း ႁွင်ႉဝႃႈ“ဝဵင်းၶမ်း” 

13ႉ ထိုင်မႃးပီတႆး 1584၊ ပီၶရဵတ်ႉ 1490၊ ပီမိူင်း 860 ၼီႈ၊ ၶုၼ်မွင်ႇၼူႉ သဵင်ႈၵၢမ်ႇၵႂႃႇသေ ၵေႃႉပဵၼ်မႄးၼၢင်း“ၼၢင်းမျူဝ်ႉ”(မႄးၶုၼ်မွင်ႇၼူႉ) သိုပ်ႇၶိုၼ်ႈပဵၼ်ၶုၼ်(3)ပီ၊ ၸိုဝ်ႈဝဵင်း ႁွင်ႉ“ဝဵင်းၵဵင်းၶမ်း”7။

14ႉ ထိုင်မႃးပီတႆး 1595၊ ပီၶရဵတ်ႉ 1501၊ ပီမိူင်း 863 ၼီႈ၊ “ၶမ်းႁေႇၾႃႉ”ဵ ၶိုၼ်ႈပဵၼ်ၶုၼ် (25)ပီ၊ ၸိုဝ်ႈဝဵင်း ႁွင်ႉဝႃႈ“ဝဵင်းၵဵင်းသုင်”8။

15ႉ သိုပ်ႇၼၼ်ႉ ဝၢႆးသေၶမ်းႁေႇၾႃႉ သဵင်ႈၵၢမ်ႇၵႂႃႇယဝ်ႉ-  ထိုင်မႃးပီတႆး 1620၊ ပီၶရဵတ်ႉ 1526၊ ပီမိူင်း 888 ၼီႈ၊ “ၸဝ်ႈပႅၵ်ႇလေႃႉ”ၵေႃႉပဵၼ် လုၵ်ႈၸၢႆး ၸဝ်ႈသိူဝ်ၶွတ်ႇၾႃႉ ၼွင်ႉၸၢႆး ၶမ်းႁေႇၾႃႉ သိုပ်ႇၶိုၼ်ႈပဵၼ်ၶုၼ် (15)ပီ၊  ၽွင်းၼၼ်ႉ ၶိင်းယၢင်းလမ်လႄႈၸၢဝ်းၶိူဝ်းပီႈၼွင်ႉၶိင်းယၢင်းလမ် ဢၼ်ယူႇတီႈ ဝၢၼ်ႈမၢၵ်ႇလၢင်းပၢင်ပဵတ်း ၽၢႆႇဢွၵ်ႇတဵင်းၼၼ်ႉ
ၸင်ႇမိူဝ်း မွၵ်ႇပၢင်းၸဝ်ႈပႅၵ်ႇလေႃႉ ၶိုၼ်းမႃးတေႇဝဵင်း တီႈၼွင်သၢမ်ၶႃ ဢၼ်မီးတီႈၸဵင်ႇၸၢၼ်းဝၼ်းဢွၵ်ႇ မူၺ်ႇတေႃႇပေႃးရႃႇၼ မိူဝ်ႈလဵဝ်ၼႆႉ သေယဝ်ႉ ႁွင်ႉၶိုၼ်းၸိုဝ်ႈၵဝ်ႇ “ဝဵင်းၶမ်း”။


16ႉ ထိုင်မႃးပီတႆး 1635၊ ပီၶရဵတ်ႉ 1541၊ ပီမိူင်း 903 ၼီႈ၊ လုၵ်ႈၸၢႆး ၸဝ်ႈပႅၵ်ႇလေႃႉ“ၸဝ်ႈသိူဝ်သႃႇၾႃႉ”သိုပ်ႇပဵၼ်ၶုၼ် (6)ပီ၊ ၸိုဝ်ႈဝဵင်း ႁွင်ႉ“ဝဵင်းၶမ်း”။

17ႉ ထိုင်မႃးပီတႆး 1641၊ ပီၶရဵတ်ႉ 1547၊ ပီမိူင်း 909 ၼီႈ၊ လုၵ်ႈၸၢႆး ၸဝ်ႈသိူဝ်သႃႇၾႃႉ “ၸဝ်ႈၶွပ်ႇမိုဝ်းလဵၵ်း”ၿ ၶိုၼ်ႈပဵၼ် ၶုၼ်(20)ပီသေ ၸိုဝ်ႈဝဵင်းႁွင်ႉ“ဝဵင်းၶမ်း”။

18ႉ ထိုင်မႃးပီတႆး 1661၊ ပီၶရဵတ်ႉ 1567၊ ပီမိူင်း 929 ၼီႈ၊“ၸဝ်ႈႁေႃၵၢင်”✽ လုၵ်ႉတီႈမိူင်းၼၢႆးမႃး ၵူပ်ႉၵူႈၵၼ်တင်းလုၵ်ႈယိင်း ၸဝ်ႈၶွပ်ႇမိုဝ်းလဵၵ်းသေ တေႇတင်ႈဝဵင်းလႅင် (ဢၼ်မီးၽၢႆႇဢွၵ်ႇဝၢၼ်ႈၸႅၼ်ႇ ၽၢႆႇၸၢၼ်းၼမ်ႉ) ၶိုၼ်ႈ ႁဵတ်းၶုၼ်(10)ပီ၊ ၸိုဝ်ႈဝဵင်း ႁွင်ႉ“ဝဵင်းလႅင်”8။ (မႄးၵုမ်းမႁႃႇပေႃးရႃႇၼ)

19ႉ ထိုင်မႃးပီတႆး 1671၊ ပီၶရဵတ်ႉ 1577၊ ပီမိူင်း 939 ၼီႈ၊  ဝၢႆးသေ ၸဝ်ႈႁေႃၵၢင်ဢမ်ႇမီးယဝ်ႉ တႃႇတေသိုပ်ႇပုတ်ႈပဵၼ်ၶုၼ်ဢုပ်ႉပိူင်ႇ ႁၢင်ႈႁေႃ ဢမ်ႇမီးယဝ်ႉလႄႈ ၸင်ႇၵႂႃႇပၢင်းမႃးၸဝ်ႈၶုၼ်ယီႈ လုၵ်ႈၸၢႆးၸဝ်ႈသိူဝ်ၶမ်းၾႃႉ တီႈမိူင်းၸၢမ်ၵႃး ၼၼ်ႉသေ ၶၢႆႉဝဵင်းမႃးတေႇတင်းဝၢၼ်ႈပၼ်း ၸဝ်ႈၶုၼ်ယီႈ (ႁွင်ႉ)“ၸဝ်ႈၸၢမ်ၵႃး” ပဵၼ်ၶုၼ်(10)ပီ၊ ၸိုဝ်ႈဝဵင်း ႁွင်ႉ“ဝဵင်းပၼ်းယ”9


16ႉ ထိုင်မႃးပီတႆး 1635၊ ပီၶရဵတ်ႉ 1541၊ ပီမိူင်း 903 ၼီႈ၊ လုၵ်ႈၸၢႆး ၸဝ်ႈပႅၵ်ႇလေႃႉ“ၸဝ်ႈသိူဝ်သႃႇၾႃႉ”သိုပ်ႇပဵၼ်ၶုၼ် (6)ပီ၊ ၸိုဝ်ႈဝဵင်း ႁွင်ႉ“ဝဵင်းၶမ်း”။

17ႉ ထိုင်မႃးပီတႆး 1641၊ ပီၶရဵတ်ႉ 1547၊ ပီမိူင်း 909 ၼီႈ၊ လုၵ်ႈၸၢႆး ၸဝ်ႈသိူဝ်သႃႇၾႃႉ “ၸဝ်ႈၶွပ်ႇမိုဝ်းလဵၵ်း”ၿ ၶိုၼ်ႈပဵၼ် ၶုၼ်(20)ပီသေ ၸိုဝ်ႈဝဵင်းႁွင်ႉ“ဝဵင်းၶမ်း”။

18ႉ ထိုင်မႃးပီတႆး 1661၊ ပီၶရဵတ်ႉ 1567၊ ပီမိူင်း 929 ၼီႈ၊“ၸဝ်ႈႁေႃၵၢင်”✽ လုၵ်ႉတီႈမိူင်းၼၢႆးမႃး ၵူပ်ႉၵူႈၵၼ်တင်းလုၵ်ႈယိင်း ၸဝ်ႈၶွပ်ႇမိုဝ်းလဵၵ်းသေ တေႇတင်ႈဝဵင်းလႅင် (ဢၼ်မီးၽၢႆႇဢွၵ်ႇဝၢၼ်ႈၸႅၼ်ႇ ၽၢႆႇၸၢၼ်းၼမ်ႉ) ၶိုၼ်ႈ ႁဵတ်းၶုၼ်(10)ပီ၊ ၸိုဝ်ႈဝဵင်း ႁွင်ႉ“ဝဵင်းလႅင်”8။ (မႄးၵုမ်းမႁႃႇပေႃးရႃႇၼ)

19ႉ ထိုင်မႃးပီတႆး 1671၊ ပီၶရဵတ်ႉ 1577၊ ပီမိူင်း 939 ၼီႈ၊  ဝၢႆးသေ ၸဝ်ႈႁေႃၵၢင်ဢမ်ႇမီးယဝ်ႉ တႃႇတေသိုပ်ႇပုတ်ႈပဵၼ်ၶုၼ်ဢုပ်ႉပိူင်ႇ ႁၢင်ႈႁေႃ ဢမ်ႇမီးယဝ်ႉလႄႈ ၸင်ႇၵႂႃႇပၢင်းမႃးၸဝ်ႈၶုၼ်ယီႈ လုၵ်ႈၸၢႆးၸဝ်ႈသိူဝ်ၶမ်းၾႃႉ တီႈမိူင်းၸၢမ်ၵႃး ၼၼ်ႉသေ ၶၢႆႉဝဵင်းမႃးတေႇတင်းဝၢၼ်ႈပၼ်း ၸဝ်ႈၶုၼ်ယီႈ (ႁွင်ႉ)“ၸဝ်ႈၸၢမ်ၵႃး” ပဵၼ်ၶုၼ်(10)ပီ၊ ၸိုဝ်ႈဝဵင်း ႁွင်ႉ“ဝဵင်းပၼ်းယ”9

ၸဵင်ႇၸၢၼ်းဝၼ်းဢွၵ်ႇ မူၺ်ႇတေႃႇပေႃးရႃႇၼ မိူဝ်ႈလဵဝ်ၼႆႉ သေယဝ်ႉ ႁွင်ႉၶိုၼ်းၸိုဝ်ႈၵဝ်ႇ “ဝဵင်းၶမ်း”။

16ႉ ထိုင်မႃးပီတႆး 1635၊ ပီၶရဵတ်ႉ 1541၊ ပီမိူင်း 903 ၼီႈ၊ လုၵ်ႈၸၢႆး ၸဝ်ႈပႅၵ်ႇလေႃႉ“ၸဝ်ႈသိူဝ်သႃႇၾႃႉ”သိုပ်ႇပဵၼ်ၶုၼ် (6)ပီ၊ ၸိုဝ်ႈဝဵင်း ႁွင်ႉ“ဝဵင်းၶမ်း”။

17ႉ ထိုင်မႃးပီတႆး 1641၊ ပီၶရဵတ်ႉ 1547၊ ပီမိူင်း 909 ၼီႈ၊ လုၵ်ႈၸၢႆး ၸဝ်ႈသိူဝ်သႃႇၾႃႉ “ၸဝ်ႈၶွပ်ႇမိုဝ်းလဵၵ်း”ၿ ၶိုၼ်ႈပဵၼ် ၶုၼ်(20)ပီသေ ၸိုဝ်ႈဝဵင်းႁွင်ႉ“ဝဵင်းၶမ်း”။

18ႉ ထိုင်မႃးပီတႆး 1661၊ ပီၶရဵတ်ႉ 1567၊ ပီမိူင်း 929 ၼီႈ၊“ၸဝ်ႈႁေႃၵၢင်”✽ လုၵ်ႉတီႈမိူင်းၼၢႆးမႃး ၵူပ်ႉၵူႈၵၼ်တင်းလုၵ်ႈယိင်း ၸဝ်ႈၶွပ်ႇမိုဝ်းလဵၵ်းသေ တေႇတင်ႈဝဵင်းလႅင် (ဢၼ်မီးၽၢႆႇဢွၵ်ႇဝၢၼ်ႈၸႅၼ်ႇ ၽၢႆႇၸၢၼ်းၼမ်ႉ) ၶိုၼ်ႈ ႁဵတ်းၶုၼ်(10)ပီ၊ ၸိုဝ်ႈဝဵင်း ႁွင်ႉ“ဝဵင်းလႅင်”8။ (မႄးၵုမ်းမႁႃႇပေႃးရႃႇၼ)

19ႉ ထိုင်မႃးပီတႆး 1671၊ ပီၶရဵတ်ႉ 1577၊ ပီမိူင်း 939 ၼီႈ၊  ဝၢႆးသေ ၸဝ်ႈႁေႃၵၢင်ဢမ်ႇမီးယဝ်ႉ တႃႇတေသိုပ်ႇပုတ်ႈပဵၼ်ၶုၼ်ဢုပ်ႉပိူင်ႇ ႁၢင်ႈႁေႃ ဢမ်ႇမီးယဝ်ႉလႄႈ ၸင်ႇၵႂႃႇပၢင်းမႃးၸဝ်ႈၶုၼ်ယီႈ လုၵ်ႈၸၢႆးၸဝ်ႈသိူဝ်ၶမ်းၾႃႉ တီႈမိူင်းၸၢမ်ၵႃး ၼၼ်ႉသေ ၶၢႆႉဝဵင်းမႃးတေႇတင်းဝၢၼ်ႈပၼ်း ၸဝ်ႈၶုၼ်ယီႈ (ႁွင်ႉ)“ၸဝ်ႈၸၢမ်ၵႃး” ပဵၼ်ၶုၼ်(10)ပီ၊ ၸိုဝ်ႈဝဵင်း ႁွင်ႉ“ဝဵင်းပၼ်းယ”9

20ႉ ထိုင်မႃးပီတႆး 1681၊ ပီၶရဵတ်ႉ 1587၊ ပီမိူင်း 949 ၼီႈ- “ၸဝ်ႈမိူင်းပဵင်း” သိုပ်ႇၶိုၼ်ႈပဵၼ်ၶုၼ် (10)ပီသေ လႆႈၵေႃႇသၢင်ႈဝႆႉ ရတၼႃႇၽုင်းတႂၢၵ်ႈ ၼႆယဝ်ႉ၊ ၸိုဝ်ႈဝဵင်း ႁွင်ႉ“ဝဵင်းပၼ်းယ”။

21ႉ ထိုင်မႃးပီတႆး 1691၊ ပီၶရဵတ်ႉ 1597၊ ပီမိူင်း 959 ၼီႈ၊ “ၸဝ်ႈၶုၼ်ၶမ်း” လုၵ်ႈၸၢႆးၶုၼ်ယီႈ သိုပ်ႇၶိုၼ်ႈ ပဵၼ်ၶုၼ်သေယဝ်ႉ မီးဝႆႉလုၵ်ႈၸၢႆးၵေႃႉၼိုင်ႈ ၸိုဝ်ႈႁွင်ႉဝႃႈ“ၶုၼ်သၢင်ႇမျၢတ်ႈၼူဝ်း”ထိုင်ၸူဝ်ႈၶူပ်ႇလႆႈမႃးယဝ်ႉ ၶုၼ်သၢင်ႇ မျၢတ်ႈၼူဝ်း ၸင်ႇမိူဝ်းၵူပ်ႉၵူႈၵၼ်တင်းလုၵ်ႈယိင်း ၸဝ်ႈၾႃႉသီႇပေႃႉသေ ယူႇႁူမ်ႈၼၢင်းမႄးတီႈသီႇပေႃႉၼၼ်ႉယဝ်ႉ၊
   ၸဝ်ႈၶုၼ်ၶမ်း လႆႈၵႂႃႇတိုၵ်းသိုၵ်းယူၼ်းတင်းၵဵင်းတုင်သေ လႆႈဢွင်ႇပႄႉ သိုၵ်းမႃးလႄႈ ၸင်ႇမႃးတေႇဝႆႉ ‘မူၺ်ႇတေႃႇလူင်ဝၢၼ်ႈၼိူဝ်’10 မၢႆတွင်း ပွႆးဢွင်ႇသိုၵ်းမၼ်းၼႆယဝ်ႉ၊ ၸဝ်ႈၶုၼ်ၶမ်းၼႆႉ ၸၢမ်ႇၸေးၸိမ်ႇႁၢင်ႈႁေႃ ႁိုင် (9)ပီသေ မိူဝ်ႈဢၼ်လူင်းၵႂႃႇလေႇ တင်းဢႃႇဝၼၼ်ႉ လႆႈၺႃးပိူၼ်ႈ ၵျၢမ်ႇႁၢႆႉ သေလႄႈ  သဵင်ႈၵၢမ်ႇၵႂႃႇယဝ်ႉ၊ ပၢၼ်ၸဝ်ႈၶုၼ်ၶမ်းၼႆႉ ၸိုဝ်ႈဝဵင်း ႁွင်ႉ“ဝဵင်းလွႆလႅင်”11။

22ႉ သိုပ်ႇၼၼ်ႉ ဝၢႆးသေၸဝ်ႈၶုၼ်ၶမ်း သဵင်ႈၵၢမ်ႇၵႂႃႇယဝ်ႉ ထိုင်မႃး ပီတႆး 1700၊ ပီၶရဵတ်ႉ1606၊ ပီမိူင်း 968 ၼီႈ၊ ၸင်ႇဢွၼ်ၵၼ် မိူဝ်းပၢင်း “ၶုၼ်သၢင်ႇမျၢတ်ႈၼူဝ်း” တီႈဝဵင်းသီႇပေႃႉ မႃးသိုပ်ႇ ၶိုၼ်ႈပဵၼ်ၶုၼ် ယူႇယဝ်ႉ၊ ၽွင်းၼၼ်ႉ ၶုၼ်သၢင်ႇမျၢတ်ႈၼူဝ်း ၸူဝ်းဢဝ်ၶႃႈဝၢၼ်ႈၵူၼ်းမိူင်း ၶၢႆႉဢွၵ်ႇဝဵင်းဝၢၼ်ႈပၼ်းသေ မႃးတေႇတင်ႈ ဝဵင်းၼွင်ၶမ်း (မိူဝ်ႈလဵဝ်ႁွင်ႉ လၢႆးၶႃႈ)ၼႆႉယဝ်ႉ၊


No comments

တႅမ်ႈပၼ်တၢင်းႁၼ်ထိုင်

ဢမ်ႇမီး

ၼႃႈလိၵ်ႈဢၼ်သူႁႃၼၼ်ႉ ဢမ်ႇမီးၶႃႈ ၶိုၼ်းတဵၵ်းတုမ်ႇတႂ်ႈၼႆႉသေ ၵႂႃႇၶိုၼ်းၼႃႈႁူဝ်ႁႅၵ်ႈလႆႈယူႇ။

ၼႃႈႁူဝ်ႁႅၵ်ႈ